
18 Juni
Een paar weken (genoeg weken vormen maanden) verder, inmiddels start ik bijna elke blog op die manier. Het niet hebben van internet heeft 2 kanten, het scheelt me een hele hoop tijd omdat ik niet meer volg op FB wat mensen eten in de avond. Aan de andere kant mis je ook vaak wat informatie en wordt communicatie met de buitenwereld niet makkelijker. Het hebben van het slechtste telefoonnetwerk van de wereld helpt dan ook niet echt.
Het schrijven van m’n blogs en gebeurtenissen mis ik dan ook, en ineens had ik de briljante ingeving dat je een blog ook best kan bijhouden en later kan uploaden dus laat ik dat eens proberen.
Nog altijd in Madina Salam uiteraard en nog steeds aan het werk. Wat in eerste instantie begon als een ideetje van een geitenboerderij en kaasmakerij is uiteraard wederom iets wat omslachtiger geworden dan we eerst hadden bedacht.
Het bouwen en realiseren van plannen kost net zoals in Europa ook geld, de timing van onze plannen valt samen met de verhoging van praktisch alle producten net als overal in de wereld.
Bouwmaterialen zijn hier inmiddels duurder dan in Nederland en dat maakt het niet makkelijker. Het uitblijven van toeristen helpt dan natuurlijk ook niet echt.
We komen er ongetwijfeld wel maar het duurt allemaal wat langer en dat in een land waarin zaken al vrij lang duren.
“hoewel we hier toch al ruim 4 jaar wonen weet je dus eigenlijk nog steeds niks.”
Ondertussen leven we natuurlijk ons leven hier in Gambia, steeds meer Afrikaans met wat luxe. Het is niet enkel de soms spartaanse leefwijze welke we steeds meer over nemen maar ook de denkwijze beginnen we beter en beter te begrijpen. Hierin ben ik mezelf in de afgelopen maanden toch wel vaak tegen gekomen en hoewel we hier toch al ruim 4 jaar wonen weet je dus eigenlijk nog steeds niks. Buiten het feit dat ik nog steeds erg beperkt ben in mijn Wolof en mijn Mandinka waar ik me bijna voor schaam blijken we nog steeds behoorlijk Europeaans te denken en dat is soms erg zonde. Je mist dan toch een hoop.

Even een korte schets van ons leven nu.
We wonen natuurlijk nog steeds in ons heerlijke piepkleine huisje en direct naast ons huisje hebben we een gewone wc en douche, toiletpapier en warm water zijn een luxe welke we ons niet permitteren en ook niet nodig zijn.
De gasfles is al enige tijd leeg dus voor een kopje koffie, soepje of maaltijd moet er toch een vuur gemaakt. Dit is in de regel het eerste wat je doet in de ochtend.
Vervolgens moet je het liefst voor 10 uur gewaterd hebben omdat anders de zon te heet wordt en je dus je planten verbrand.
Water krijgen we via een pomp uit de put, jup we wassen, douchen en drinken zoals zovelen gewoon water uit de put. Momenteel regent het wat meer dus het water wordt lekkerder. Voor lekker drinkwater zijn we aangewezen op een tappunt in het dorp, dit betekent dat je met een jerrycan naar het tappunt loopt en met een volle jerrycan terug. Nou hebben we de luxe van Solar en dus een koelkast.
Solar betekend ook dat de mensen van de omliggende compounds telefoons, powerbanks, laptops etc etc bij je langs brengen om deze op te laden. Wij hebben een handig kastje aan de muur gemaakt buiten de compound waar men kan inpluggen, er zit altijd wel iemand die de spullen in de gaten houdt.
“Vandaag heb ik een pakje thee geruild voor 6 sigaretten, hoe briljant is dat.”
Compounds, als je hier echt woont en meer Afrikaans dan Europees zijn een soort inloophuizen. Op ieder moment van de dag komen mensen aanwaaien of kan jij een andere compound op lopen. Hoe zo’n kleine community Madina Salam ook is, het hoekje waar wij wonen aan de rand van het dorp is dan weer een op zich staande kleine community waar eenieder bij eenieder binnen wandeld. Ze komen bij ons omdat we stroom hebben en wij komen daar omdat zij niks hebben en dus iedere avond rond een vuurtje zitten. Gek hoe dat werkt, zij waarderen onze stroom en koud water en wij waarderen de spartaanse manier van leven.
Het wij gevoel wat we in Europa al lang niet meer kennen is hier een noodzakelijk goed waar je op de 1 of andere manier niet aan ontkomt. Je bent met elkaar en doet dingen met elkaar, je houdt elkaar in leven. Vandaag heb ik een pakje thee geruild voor 6 sigaretten, hoe briljant is dat.
Af en toe worden ook wij terug geworpen op werkelijk helemaal niks hebben, zo gaat het hier. Een onvoorziene uitgave, een transactie die niet goed gaat of geld wat te laat betaald wordt wordt toch hard afgestraft. Zonder geld geen eten zou je denken en dat is ons ook al een aantal keer overkomen. 2 dagen geen eten gebeurd af en toe, gelukkig groeien hier mango’s, cashew vruchten etc etc en kan je altijd iets vinden maar een maaltijd moet je wel eens overslaan.
En hier is het zo belangrijk dat je het systeem in welke je leeft begrijpt.
Credit is waar dit land op leeft, het is ook 1 van de redenen waarom dit land niet uit haar cirkeltje komt.
Zonder geld kan je nog steeds naar de local shop en laat je het opschrijven, boodschappen op credit. Eens per 2 week of eens per maand betaal je dan. De credit is natuurlijk niet onbeperkt maar rijst, suiker, olie en brood kan je eigenlijk altijd krijgen.
Hoe kan de shop eigenaar dan overleven als een groot gedeelte op credit koopt.
De lokale shop doet ook dienst als officieuze bank, men parkeert hier zijn geld.
De shopeigenaar mag dit geld gebruiken om inkopen van te doen, wil iemand geld ophalen van de shop dan moet je dit afhankelijk van het bedrag een dag van tevoren aangeven.
In feite gaat het geld de gemeenschap rond zonder dat het echt buiten de gemeenschap komt. Ik heb hier al eens een briefje van D10 gemarkeerd en deze heb ik in een maand tijd zeker 5 keer terug gekregen.
Dus de community houdt elkander in stand maar aan de andere kant komen ze ook niet uit deze cirkel omdat iedereen elkaar geld schuldig is.

Affijn we zaten weer eens in de positie dat de week langer duurde dan het geld en door omstandigheden werd er niet op tijd uitbetaald, je laatste sigaret, kop koffie, stukje brood en dan………
Dan loop je naar een compound naast je en er zal altijd eten zijn, niet enkel de compound naast je maar iedere willekeurige Afrikaanse compound en dan zal er bijna altijd eten voor je zijn. Hoe weinig je hier ook hebt je deelt het en vooral eten.
Er schuiven altijd mensen aan rond de bowl waaruit je gezamenlijk eet, eenieder heeft zijn eigen hoekje en groente en vlees of vis wordt door iemand verdeeld. Soms eet je met 6 man en soms met 12 man afhankelijk van wie er aan komen waaien. Altijd onder het mom “dan hebben we allemaal een beetje minder honger”.
Daarbij met zijn allen eten scheelt ook nog eens enorm in de kosten, mocht je wat geld kunnen missen dan draag je bij een volgende keer als je geen geld kan missen zal een ander bijdragen.
Om je een idee te geven, het minimale aan eten en luxe en dan blijken mijn meisje en ik in staat om een week te “overleven” van D800 dat is omgerekend een kleine €15,- en dan roken we ook nog en hebben we koffie.
Mijn buurman hier is zelf aan het bouwen, een round house van mudblocks. De stroom moest aangelegd en laat ik dat nou net kunnen. Hij heeft gezorgd voor de materialen en ik heb alle stroom aangelegd als betaling zijn daar dan 4 maaltijden, sigaretten en een uitzonderlijke luxe…2 pakken wijn bij het kampvuur.
En mocht ik op onze compound even muscle power tekort komen dan is dat geen probleem.
“Boy….. We have to cut it out… Don’t worry…..”
Een ander bijkomend voordeel is dat Gambianen dingen een stuk sneller herkennen dan ons de geïmporteerde toubabs. Een plekje op m’n teen, een ontsteking zoals we die momenteel wat meer hebben omdat het regenseizoen is. Samson wees me erop en zei brother…. You have a problem. Ik vond natuurlijk dat het wel mee viel en zei ach ik prik het wel door met een naald.
Samson wees me erop dat ik het plekje uitermate goed moest schoonmaken en de cup eruit moest halen….. Geen idee maar ik vond het prima.
Nadat ik mezelf een prima geslaagde operatie had toegebracht moest ik op “inspectie” komen bij Samson.
Hoofdschuddend zei die dat de poging goed was maar dat het geen ontsteking was. De pus die eruit kwam was ook geen pus. De jeuk en druk die op het plekje zat legde die uit was een parasiet welke onder mijn huid eitjes aan het leggen was ….. En veel eitjes mag ik wel zeggen.
Samson ging het voor me oplossen, na het grondig wassen van m’n voet werd deze op tafel gelegd.
Samson stak een jointje tussen zijn lippen en begon met zijn voorbereiding, een grote stekel van een citroenboom werd schoongemaakt en een schoon scheermesje (zo’n oud vlijmscherp ding) werd uitgepakt.
Samson zag de vragende blik in mijn ogen en zei ….. Boy….. We have to cut it out… Don’t worry…..
Bij gebrek aan beter en met het idee dat ik liever geen parasieten in mijn lijf wil die eitjes leggen wist ik mezelf snel te overtuigen dat dit misschien dan wel een goed idee was.
Millimeter voor millimeter begon die met het scheermesje plakjes huid rond het bultje weg te snijden.
Ondanks dat ik dacht dat ik het plekje goed schoon gemaakt had wist die toch nog een stuk of 80 eitjes onder m’n huid weg te schrapen.
Na een klein half uurtje was het plekje zo goed als weg en wees die me op 2 zwarte puntjes in m’n huid. Ik had geluk want ik had 2 parasieten. Niet groter dan 1,5 mm doorsnede en dan wordt dat gevonden bij het licht van een zaklamp.
Samson vertelde dat deze parasiet in de grond leeft en zodra je er langs loopt springt die op je huid en nesteld zich daar om eitjes te leggen. Op het moment dat die de parasiet los sneed voel je dat even en zoals die had voorspeld begint het plekje dan meteen te bloeden.
Deze parasiet is er als je hem niet verwijderd de oorzaak van dat je een olifantsbeen krijgt. Niet geheel onbelangrijk dus om hem te verwijderen. Het wondje werd vervolgens keurig schoongemaakt en afgedekt met een vloeitje. Operatie geslaagd.
“1 mtr2 per persoon en soms heb je pech en ligt er iemand 2 of 3 dagen dood op zaal.”
Maar goed, zittend bij het kampvuur ontmoet je meerdere jongens uit het dorp, meesten iets jonger dan ik maar vol verhalen. 1 van de meest aangrijpende van de laatste tijd is wel het verhaal van Gabe, een jonge man van midden 20 die als zovelen de levensgevaarlijke backway nam richting Europa. Hij kwam na een bizar gevaarlijke tocht niet verder Libië, in feite een tussenstop richting Italië totdat de “Runners” het op een lopen hadden gezet.
Ook dan geld dat men elkaar in leven houdt…. Na het verlopen van zijn visum aldaar begonnen de problemen, provocerend gedrag en etnisch profileren was aan de orde van de dag. Af en aan belandde Gabe in Libië in de gevangenis om de meest bizarre redenen.
De aantal keren dat die doorbracht in de politiecellen waren nog wel te doen totdat die daadwerkelijk naar de gevangenis moest omdat die zich deze keer niet in elkaar liet slaan. 6 maand aaneengesloten in een Libische gevangenis, 1 mtr2 per persoon en soms heb je pech en ligt er iemand 2 of 3 dagen dood op zaal.
Onmenselijke horror, zitten, slapen etc allemaal op hard beton. Zijn benen laten nog steeds de sporen zien van de omstandigheden. En toen werd die door de UN “gered” en op transport gezet terug naar Gambia.
De familie was blij dat die nog in leven was maar van een glorieuze ontvangst is geen sprake, de familie heeft namelijk veel geld bij elkaar verzameld en geleend om Gabe via de backway naar Europa te krijgen. En dus sta je dan alleen. Mislukt om naar Europa te komen en dus de familie teleur gesteld.
Gabe heeft samen met 17 lotgenoten hun schamele bezittingen verkocht en hun geld bij elkaar gelegd om een associatie te starten van jongens die teruggekeerd zijn. Een tuinproject is voor hun nu een manier om wat geld te verdienen en opnieuw te beginnen. Eten doen ze overal waar ze kunnen en ze nemen mee wat ze verbouwd hebben als betaling.

Het zijn verhalen zoals zovele die ik hier hoor waarvan de rillingen je over je rug lopen en toch kunnen dit soort jongens ergens ook nog lachen om hun misère en zeggen ze ach….. Het had erger gekund.
Als ik ze dan uitleg hoe het Nederlandse gevangenis systeem werkt passen ze direct hun backway locatie aan naar Nederland…. Dat is geen gevangenis…. dat is een kans zeggen ze dan. Hartelijk lachend om de verschillen gaat de avond dan de nacht in.
Het gekke is dat het leven hier soms echt moeilijk is, spartaans hard en meedogenloos, soms verschrikkelijk triest en onbegrijpelijk. Soms spelen we met de gedachte om dit weer los te laten en ons kont in het gemak van Europa te zetten, het lijkt daar allemaal zoveel makkelijker.
En dan zie ik weer hoe de Afrikaanse cultuur eigenlijk werkt, hoe je eigenlijk leeft in een wereld zonder geld. Hoe iedereen elkaar op de been houdt en het kleinste dingetje positief benaderd wordt. En dan laten we die gedachte snel weer varen.
Aan de andere kant heb je mannen zoals mijn zaken partner, een succesvolle Gambiaan welke jaren in Zweden heeft gewoond.
Succesvol zijn hier als Gambiaan is misschien nog wel erger als arm zijn.
Als succesvolle Gambiaan heb je min of meer de verplichting om voor je eigen te zorgen…. En families hier zijn zo groot dat je er een klein dorp mee kan vullen.
De aunty’s, uncles en aangetrouwden weten de weg te vinden en schromen niet om je te wijzen op de familieband en de verplichtingen welke jouw loyaliteit en succes met zich meebrengen.
Mijn partner heeft nog geluk omdat de meesten van zijn directe familie het goed gedaan hebben, ik durf wel te zeggen dat hij daarnaast zeker 20 gezinnen moet onderhouden of aan werk moet helpen en ze op die manier moet betalen. Wereldwijd is denk ik bekend dat werken/ zaken doen met familie niet altijd de beste resultaten geven, maar hij ontkomt er niet aan.
” In het begin was iedereen gelijk” iets van deze strekking staat zowel in de bijbel als in de koran
Sinds we nu bijna een jaar vrij afgezonderd leven beginnen we te merken hoeveel vooroordelen je eigenlijk niet aan de kant zet en op hoeveel momenten in het verleden je eigenlijk fout zat met je beslissingen. Niet enkel hier maar ook in Nederland. Eigenlijk na dik 4 jaar in Afrika te wonen begin ik het een klein beetje te begrijpen en krijg ik stukje bij beetje inzicht in hoe het Afrikaanse leven eigenlijk werkt. Hoe eenieder de verplichting heeft om voor zijn of haar directe omgeving zorg te dragen ongeacht wie het is. Het maakt hier in de binnenlanden werkelijk niet uit wie je bent, in wie je geloofd of welke kleur je hebt. ” In het begin was iedereen gelijk” iets van deze strekking staat zowel in de bijbel als in de koran en de uitvoer hiervan merk ik inmiddels dagelijks. Hoewel we met onze emigratie naar Afrika een kleine 50 jaar terug gegaan zijn in de tijd begin ik door te krijgen dat ik meer van hun kan leren dan dat zij van mij kunnen leren. Simpelweg omdat dit land nog lang niet zover is om mensen in grotere getale succesvol te laten zijn…. En eerlijk gezegd vraag ik mij af of dat een goede ontwikkeling is, in Nederland was ik best succesvol als ik kijk naar wat ik aan bezittingen had…….Nu heb ik geen bezittingen maar wel een hele hoop nieuwe skills, rust, vrijheid……..
Dus wanneer ben je eigenlijk succesvol, het is een goede vraag welke voor iedereen een ander antwoord heeft.
Succesvol hier is zo relatief……. Als je aan het einde van de dag een maaltijd hebt en niet met een lege maag naar bed hoeft…… Dat is toch al aardig succesvol.





